Adviesraad bespreekt vakontwikkelingen en koers NVTL 2026–2027
Op 20 november kwam de Adviesraad van de NVTL bijeen bij Karres en Brands in Hilversum. Twintig vertegenwoordigers van bureaus, overheden, opleidingen en diverse specialisten uit het werkveld, wisselden inzichten uit over de staat van het vak en de koers voor 2026-2027 van de vereniging.
Na een welkom door Lieneke van Campen opende voorzitter Joeri de Bekker de bijeenkomst met een voorstelronde, waarin alle aanwezigen vertelden waar zij trots op zijn en waar hun zorgen liggen. Daarin klonk duidelijk door dat de maatschappelijke relevantie van de landschapsarchitectuur breed wordt gevoeld en dat de positie van het vak steeds sterker wordt, zowel nationaal als internationaal. Tegelijkertijd werd aangegeven dat ontwerpbesluiten nog steeds te vaak worden genomen door beleidsmedewerkers zonder ontwerpexpertise, wat leidt tot problematiek. Ook kwamen kwesties aan bod zoals de beloning van juniors, het ontbreken van een CAO, de grote variatie tussen bureaus, de rol van gemeentes en de moeilijkheden rond opdrachtgeverschap.
Verschillende deelnemers wezen op het belang van interdisciplinair samenwerken en het betrekken van internationale kennis. Anderen benadrukten de groeiende complexiteit van maatschappelijke vraagstukken, die vragen om ontwerpers die richting kunnen geven en om betere integratie met stedenbouw, architectuur, techniek, beleid en beheer. Daarnaast werd gesproken over de toegankelijkheid van archieven, het belang van stages voor studenten, de druk op opleidingen door demografische krimp en de noodzaak om studenten een realistisch beeld van het werkveld mee te geven.
In het mededelingenblok werd bekendgemaakt dat het boek Een Vereniging van Tuinkunstenaars, over de oprichters van de BNT is verschenen en enthousiast is ontvangen. Ook werden de aankomende voorzitterswisselingen toegelicht: Joeri de Bekker is dit voorjaar zijn laatste periode ingegaan als voorzitter van de NVTL, Stijn van de Ven wordt volgend jaar bestuurslid Vakontwikkeling en Mellanie Righard neemt in 2026 het voorzitterschap van Young NVTL over. De vereniging is daarnaast op zoek naar nieuwe bestuursleden, onder meer voor de onderwijsportefeuille.
Het belangrijkste gespreksonderdeel van de avond draaide om de koers voor 2026–2027, waarin mogelijke thema’s werden besproken waar de activiteiten op afgestemd zullen worden. Emancipatie van het vak werd inhoudelijk als noodzakelijk herkend, maar niet geschikt geacht als thema. Gemeenschap was een terugkomend steekwoord dat volgens de aanwezigen aansluit bij actuele opgaven zoals gebiedsgericht werken, participatie, het versterken van veerkracht en inclusiviteit, en de rol van landschapsarchitecten als verbinders in complexe ruimtelijke processen met professionals uit andere vakgebieden.
Tijdens de vraag naar de behoeftes van de deelnemers waarin NVTL een rol kan spelen, kwamen actuele kwesties naar voren, zoals de vernieuwde DNR2025, het belang van auteursrecht en licenties, meer aandacht voor ondernemerschap, en om dit in activiteiten van NVTL naar voren te laten komen. Er is weer behoefte aan een enquête naar marktconforme tarieven. Ook werd aandacht gevraagd voor de ruimtelijke inpassing van transformatorhuisjes e.a., het bruine netwerk, goede prijsvragen en de rol van ontwerpers in gebiedsprocessen. Aandacht voor een betere koppeling tussen ontwerpers, opdrachtgevers en uitvoeringsdiensten is gewenst. Verder werd het Aanbestedingsloket van de NVTL onder de aandacht gebracht, waar leden binnen 24 uur advies kunnen krijgen bij juridische vragen over aanbestedingen.
De NVTL is de komende periode betrokken bij verschillende consultaties, waaronder de Nota Ruimte en Ruimte voor de Rivier 2.0, en werkt mee aan een leidraad voor ontwerpers over machinaal en mechanisch bestraten. Voor 2026 staan al enkele activiteiten gepland, zoals de nieuwjaarsborrel op NDSM, de NVTL-Awards, de Dag van de Ontwerpkracht i.s.m. met Platform Ontwerp NL, de Landschapstriënnale van 10 t/m 20 september in Arnhem en de ECLAS-conferentie vanuit DSL op de TU Delft, van 16 t/m 19 september. Andere activiteiten zullen worden afgestemd op het te kiezen thema.
Uit de bijeenkomst van de adviesraad zijn duidelijke aandachtspunten naar voren gekomen waar we als vereniging actie op kunnen voeren. Er werd benadrukt dat een thema vraagt om een scherpe strategie en een overtuigend narratief waarmee de NVTL de positie van het vak kan versterken en zichtbaarder kan maken voor opdrachtgevers, beleidsmakers, bewoners en andere betrokkenen.
